Foto: Karin Moerman

Column - Schiedams rampjaar 1976


Schiedam - In zijn column van deze week blikt Kor Kegel terug op een zwarte bladzijde in de geschiedenis van Schiedam: de treinramp in 1976.

‘Oud-politieman Chiel Wilbrink attendeerde me erop dat het gisteren 45 jaar geleden was dat zich ter hoogte van de Johan de Wittsingel in wijk Nieuwland een treinramp voltrok. Op dinsdag 4 mei 1976 om 7.54 uur botste de stoptrein naar Hoek van Holland frontaal op de bootrein naar München. Er waren 24 doden te betreuren, allen in het voorste treinstel van de stoptrein; er waren vijf zwaargewonden en tientallen lichtgewonden.

Het was gisteren ook twee jaar geleden dat bij station Nieuwland een gedenkteken werd geplaatst, ontworpen door typograaf Marc Vleugels. Daar kwamen gisteravond nabestaanden bijeen. Dodenherdenking heeft voor hen een dubbele betekenis gekregen.

Ik heb de verschrikkelijke ravage gezien. Thuis in Groenoord-Zuid stond ik op het punt naar de redactie van de Schiedamsche Courant aan de Broersvest 3 te fietsen, toen ik telefoon kreeg met de opdracht direct naar de plek des onheils te gaan. Daar trof me vooral het als een harmonica ingedrukte treinstel. Ik treed niet in details. Ik was net twee dagen ervoor 21 jaar geworden en had nooit live zo’n afgrijselijk tafereel gezien. Op televisie word je bij journaalbeelden of films gewaarschuwd als er schokkende beelden worden vertoond en dan kun je even zappen of je ogen dicht doen, maar hier langs de Hoekse Lijn raakte je onvoorbereid verbijsterd. Zelfs politieagenten gingen over hun nek.

Van de redactie in Rotterdam kwamen de zeer ervaren politieverslaggevers om verslag te doen van het drama. Ze interviewden de burgemeester, de politiecommissaris en hotemetoten van de NS. De jongelui van de Schiedamse redactie gingen huis aan huis in de Johan de Wittsingel op zoek naar ooggetuigen. Dagenlang stond de krant in het teken van de treinramp.

Maar toen waren er aardbevingen in noordoostelijk Italië en daar werd ook de Schiedamse partnerstad Udine getroffen. Er kwamen hulpacties op gang, want vooral het Schiedamse verenigingsleven had er goede contacten. Later dat jaar waren er nog meer bevingen in de regio Friuli waar Udine lag en er kwamen meer dan duizend mensen om. Het hakte er ook in Schiedam in.

1976 was een heftig jaar. Op vrijdag 6 augustus werd de 21-jarige John Gijbels op de kermis op het Emmaplein doodgestoken door een 24-jarige gastarbeider, toen hij een ruzie wilde sussen. Er braken rellen uit, gericht tegen de Turkse gemeenschap. In de binnenstad sneuvelden de ruiten van Turkse cafés en raakten mensen gewond. In de Stationsstraat en de Mariastraat moesten de politie en de Mobiele Eenheid optreden tegen een woeste menigte. Het werden, net als vier jaar eerder in de Afrikaanderwijk in Rotterdam, de Turkenrellen genoemd – een woord waarvan bepaald een verkeerde suggestie uitgaat.

In 2025 bestaat de stad Schiedam 750 jaar. Een tijd terug was er een bijeenkomst in de ruïne van het Huis te Mathenesse, kasteel van gravin Aleida, stichteres van de stad. Burgemeester Cor Lamers riep daar de gemeentearchivaris op om de geschiedschrijving van Schiedam te completeren. Grondig voorwerk werd verricht door eerdere archivaris drs. Guus van der Feijst, wiens boek uitkwam toen de stad 700 jaar bestond. Ik ben nu al benieuwd met hoeveel kennis van zaken het Schiedamse rampjaar 1976 wordt beschreven.’

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden